Na één avond uit eten ineens 1 of 2 kilo zwaarder? Dit is wat er écht gebeurt
Je bent een avond gezellig uit eten geweest. Misschien heb je een voorgerecht genomen, een lekker hoofdgerecht en zelfs een dessert. De volgende ochtend stap je op de weegschaal en… ineens ben je 1 of zelfs 2 kilo zwaarder.
Help. Ben je dan in één avond zoveel aangekomen?
Gelukkig niet.
Wat de weegschaal aangeeft, is namelijk je totale lichaamsgewicht. Niet hoeveel lichaamsvet je hebt. En je lichaamsgewicht kan van dag tot dag behoorlijk schommelen, óók wanneer je helemaal geen vet bent aangekomen.
1 kilo zwaarder betekent niet 1 kilo vet erbij
Om lichaamsvet op te slaan, moet je meer energie binnenkrijgen dan je lichaam verbruikt. Voor ongeveer 1 kilo lichaamsvet wordt vaak gerekend met een energieoverschot in de orde van grootte van 7.000–7.700 kcal.
Dat betekent niet dat het lichaam exact volgens zo’n rekensom werkt, maar het maakt wel duidelijk hoe onwaarschijnlijk het is dat een stijging van bijvoorbeeld 1,5 kilo na één etentje volledig uit vet bestaat.
Stel dat je lichaam die dag ongeveer 2.000 kcal verbruikt. Om in één dag een energieoverschot van 7.000 kcal te creëren, zou je dan rond de 9.000 kcal moeten eten.
Een uitgebreid etentje kan natuurlijk voor een calorieoverschot zorgen. Een klein deel van de gewichtstoename kan dus daadwerkelijk opgeslagen energie zijn. Maar die enorme sprong die je de volgende ochtend op de weegschaal ziet? Die bestaat meestal voor het overgrote deel uit iets anders dan vet.
Waarom ben je dan ineens zoveel zwaarder?
Er zijn verschillende redenen waarom je lichaamsgewicht na een avond uit eten tijdelijk hoger kan zijn.
Je houdt meer vocht vast
Restaurantmaaltijden bevatten vaak meer zout dan wat je thuis gewend bent. Een hogere zoutinname kan ervoor zorgen dat je lichaam tijdelijk meer vocht vasthoudt.
Daardoor kan de weegschaal de volgende ochtend hoger uitvallen, zonder dat dit betekent dat je ineens zoveel lichaamsvet hebt opgeslagen.
Je hebt meer koolhydraten gegeten
Misschien eet je tijdens een etentje wat meer brood, pasta, rijst, aardappelen of een dessert dan normaal.
Koolhydraten worden onder andere opgeslagen als glycogeen in je spieren en lever. Glycogeen bindt water. Wanneer je glycogeenvoorraad na een koolhydraatrijke maaltijd wat voller is, neemt je lichaamsgewicht daardoor ook toe.
Dat is geen lichaamsvet. Het is opgeslagen brandstof mét het bijbehorende vocht.
Er zit simpelweg meer eten en drinken in je lichaam
Dit wordt nogal eens vergeten.
Alles wat je eet en drinkt, heeft letterlijk gewicht. Wanneer je ’s avonds uitgebreid hebt gegeten en de volgende ochtend op de weegschaal staat, kan een deel daarvan zich nog gewoon in je maag-darmstelsel bevinden.
Dat gewicht telt de weegschaal óók mee.
Je weegschaal weet namelijk niet wat hij aan het wegen is. Hij ziet geen verschil tussen lichaamsvet, vocht, glycogeen, darminhoud en bijvoorbeeld de hoeveelheid vocht in je blaas.
Hij ziet maar één ding: je totale gewicht op dat moment.
En dan zijn er nóg meer factoren
Ook zonder etentje kan je gewicht dagelijks schommelen. Denk bijvoorbeeld aan je stoelgang, hoeveel je hebt gedronken, hoeveel koolhydraten en zout je hebt gegeten, een zware training, stress, slaap en – bij vrouwen – de menstruatiecyclus.
Een verschil van een halve kilo, een kilo of soms zelfs meerdere kilo’s hoeft daarom helemaal niet te betekenen dat er iets misgaat.
Moet je de dag erna compenseren?
Nee, dat is zeker niet nodig!
En dit is misschien wel het belangrijkste gedeelte.
Je hoeft de dag na een etentje niet ineens extreem weinig te eten, maaltijden over te slaan of extra lang te gaan sporten omdat de weegschaal hoger staat.
Pak gewoon je normale voedingspatroon weer op. Drink voldoende, eet zoals je normaal zou eten en beweeg zoals je normaal zou bewegen.
In de dagen daarna zal een deel van het extra vocht en de extra darminhoud vanzelf weer verdwijnen. Daardoor zie je het getal op de weegschaal vaak weer dalen.
Kijk naar de trend, niet naar één getal
Als je wilt afvallen, vertelt één weegmoment je eigenlijk maar heel weinig.
Stel:
Maandag: 70,2 kg
Dinsdag: 69,8 kg
Woensdag: 70,1 kg
Donderdag: 69,7 kg
Vrijdag: 69,9 kg
Zaterdag na uit eten: 71,1 kg
Zondag: 70,4 kg
Maandag: 69,8 kg
Als je alleen naar die zaterdag kijkt, zou je kunnen denken dat je enorm bent aangekomen. Kijk je naar het grotere geheel, dan zie je iets heel anders.
Daarom kijk ik veel liever naar de ontwikkeling over een langere periode dan naar één losse meting.
Een etentje verpest je progressie niet
Afvallen draait niet om iedere dag perfect eten. Het gaat om wat je gemiddeld over een langere periode doet.
Een etentje, verjaardag, vakantie of avond waarop je wat meer eet, hoort gewoon bij het leven.
Dus stap je de ochtend na een etentje op de weegschaal en staat er ineens 1 of 2 kilo meer?
Geen paniek.
Je bent waarschijnlijk niet ineens 1 of 2 kilo vet aangekomen. Je lichaam bevat op dat moment simpelweg meer vocht, glycogeen en voedsel dan normaal.
Pak je normale ritme weer op en geef je lichaam een paar dagen de tijd.
Want uiteindelijk zegt niet die ene hoge meting iets over je progressie.
De trend op de lange termijn doet dat wel.
Wil jij afvallen zonder bang te zijn voor etentjes of schommelingen op de weegschaal?
Wil jij leren hoe je kunt afvallen én tegelijkertijd kunt blijven genieten van etentjes, verjaardagen en andere momenten die bij het leven horen? Zonder strenge diëten, schuldgevoel of het idee dat je na één avond alles hebt verpest?
Met mijn online voedingscoaching help ik je om inzicht te krijgen in voeding, calorieën en jouw eigen lichaam. Geen standaard voedingsschema dat je precies moet volgen, maar persoonlijke begeleiding waarmee je leert keuzes te maken die passen bij jouw doel én bij jouw leven.
Benieuwd wat ik voor jou kan betekenen? Bekijk mijn coachingstrajecten en kies de begeleiding die bij jou past.